Corinna Peterson 'TO BE OR NOT TO BE: A STUDY OF AMBIVALENCE', JAP 1987, 32, 79-92
To psychologiczne studium jednej z najbardziej znanych w historii literatury postaci Hamleta Williama Shakespeara oraz próba znalezienia wyjaśnienia ambiwalencji, jakiej doświadczał ten bohater. Wyraża się ona w słynnym cytacie „być – albo nie być. Oto jest pytanie”. Autorka przytacza okoliczności życiowe, w których Shakespeare napisał „Hamleta”. Był to rok 1601 – nowy wiek. W tym okresie zmarł jego ojciec, a wcześniej w 1596 roku jego jedyny syn. To zachęciło pisarza do zastanowienia się nad ludzką naturą i jej cieniem.
Główny bohater uświadamia nam ogromną dychotomię ludzkiej natury: ktoś może się śmiać i śmiać, a w gruncie rzeczy być łotrem. W psychiatrii definicję ambiwalencji została wprowadzona przez szwajcarskiego psychiatrę Bleura. Jung również opisywał to zjawisko rozumiejąc je jako przechodzenie energii od jednego do drugiego bieguna w tym samym czasie.
Autorka na podstawie analizy postawy Hamleta pokazuje proces, jaki może ogarnąć człowieka po utracie ważnej osoby lub innej utraty w dorosłym życiu. Ogarnąć wtedy może melancholia, tendencja do wchodzenia w sado-masochistyczne relacje oraz negatywna ambiwalencja. Właśnie ona jest opisywana w postawie Hamleta. Jest ona widoczne u bohatera, gdy pojawia się wewnętrzna blokada w działaniu uniemożliwiająca wybór oraz paraliżująca akcję. Postawa Hamleta przypomina borderlinowy przypadek ( m.in. kontakt z duchem ojca, duży wpływ archetypalnych sił). Jednak pokazuje też sposób podtrzymania bolesnego napięcia związanego z przeciwieństwami. Autorka jest przekonana, że Hamlet uwolnił się od grobowego lęku, co wyraził w ostatnich słowach poematu: „Reszta jest milczeniem”.
Najnowsze komentarze